Błąd
  • Błąd podczas ładowania danych z kanału informacyjnego

Proponowane zmiany w dostepie do zawodu notariusza

Utworzono: piątek, 23, marzec 2012 Poprawiono: wtorek, 15, październik 2013
Zmiany w tej kwestii zakładają likwidację asesury i wprowadzenie obowiązku aplikacyjnego. Oprócz tego projekt zakłada modyfikacje w kwestii nadzoru Ministra Sprawiedliwości nad samorządem notarialnym, poprzez zmiany  zasad i uściślenie obowiązków Krajowej Rady Notarialnej jeśli chodzi o coroczne  przedstawianie Ministrowi Sprawiedliwości oceny notariatu.

Ponadto projekt przewiduje zmiany odnośnie wymogu polskiego obywatelstwa jako warunku powołania do zawodu notariusza, a dotyczyć ma to obywateli Unii Europejskiej, państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu( są to strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym) i konfederacji Szwajcarskiej.
Należy również zaznaczyć, że według projektu Ustawy z wymogu odbycia aplikacji notarialnej, złożenia egzaminu notarialnej i minimalnego okresu dwóch lat pracy w charakterze asesora notarialnego zwolnieni zostaną Ci którzy co najmniej przez okres 3 lat  wykonywali zawód komornika, o ile posiadają oczywiście wykształcenie prawnicze, a także Ci którzy zdali egzamin prokuratorski lub sędziowski albo posiadają stopień naukowy doktora nauk prawnych i odpowiednią praktykę zawodową. Jeśli chodzi natomiast o radców prawnych i adwokatów to zniesiony zostanie wymóg minimalnej 3 letniej praktyki.
Aplikacja Notarialna ma zostać skrócona z 2 lat i 6 miesięcy do 2 lat, a likwidacji całkowitej ma ulec część testowa egzaminu notarialnego.  Oprócz tego Krajowa Rada Notarialna nie może pozostawić ani jednego aplikanta notarialnego bez patrona.
Jeśli porównać, te zmiany z tymi które mają zajść w zawodach adwokata czy radcy prawnego są to zmiany proporcjonalne i porównywalne, nie pozostawiające osób chcących wykonywać zawód notariusza w tyle. Można nawet pokusić się stwierdzenie, że wymogi te będą odrobinę łagodniejsze.
Nadzór Ministra Sprawiedliwości nad Krajową Radą Notarialną, kontrola, gwarancja zapewniania patrona każdemu aplikantowi i ułatwienia w kwestii dostępu do zawodu notariusza, to zdecydowania pomysł udany i oby był efektywnie realizowany i nie zakończył się tylko na pięknej idei.

 

Proponowane zmiany w przepisach dotyczących dostępu do zawodu notariusza:
Art. 5. W ustawie z dnia 14 lutego 1991 r. – Prawo o notariacie (Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158, z późn. zm.6)) wprowadza się następujące zmiany:
6) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2009 r. Nr 37, poz. 286 i Nr 166, poz. 1317, z 2010 r. Nr 182, poz. 1228 oraz z 2011 r. Nr 85, poz. 458, Nr 87, poz. 483, Nr 106, poz. 622 i Nr 142, poz. 830.
1) w art. 12:
a) w § 1:
- pkt 3 otrzymuje brzmienie:
„3) wykonywały zawód adwokata lub radcy prawnego;”;
- po pkt 3 dodaje się pkt 3a w brzmieniu:
„3a) wykonywały zawód komornika, przez okres 3 lat, jeżeli posiadają wyższe wykształcenie prawnicze;”;
- w pkt 4 kropkę zastępuje się średnikiem,
- dodaje się pkt 5 i 6 w brzmieniu:
„5) osób, które zdały egzamin sędziowski lub prokuratorski po dniu 1 stycznia 1991 r. oraz w okresie 5 lat przed złożeniem wniosku o wpis na listę notariuszy, łącznie przez okres co najmniej 3 lat:
a) zajmowały stanowisko asesora sądowego, asesora prokuratorskiego, referendarza sądowego, starszego referendarza sądowego, aplikanta sądowego, aplikanta prokuratorskiego, aplikanta sądowo-prokuratorskiego, asystenta sędziego, asystenta prokuratora lub
b) wykonywały wymagające wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związane ze świadczeniem pomocy prawnej przez adwokata lub radcę prawnego na podstawie umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej w kancelarii adwokackiej, zespole adwokackim, spółce cywilnej, jawnej, partnerskiej, komandytowej, o których mowa w art. 4a ust. 1, lub kancelarii radcy prawnego, spółce cywilnej, jawnej, partnerskiej, komandytowej, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych;
c) wykonywały wymagające wiedzy prawniczej i legislacyjnej czynności bezpośrednio związane z tworzeniem aktów normatywnych o charakterze powszechnie obowiązującym w urzędach organów władzy publicznej;
6) osób, które posiadają stopień naukowy doktora nauk prawnych oraz w okresie 5 lat przed złożeniem wniosku o wpis na listę adwokatów, łącznie przez okres co najmniej 3 lat:
a) zajmowały stanowisko referendarza sądowego, starszego referendarza sądowego, aplikanta sądowego, aplikanta prokuratorskiego, aplikanta sądowo-prokuratorskiego, asystenta sędziego, asystenta prokuratora, lub
b) wykonywały wymagające wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związane ze świadczeniem pomocy prawnej przez adwokata lub radcę prawnego na podstawie umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej w kancelarii adwokackiej, zespole adwokackim, spółce cywilnej, jawnej, partnerskiej, komandytowej, o których mowa w art. 4a ust. 1, lub kancelarii radcy prawnego, spółce cywilnej, jawnej, partnerskiej, komandytowej, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, lub
c) wykonywały wymagające wiedzy prawniczej i legislacyjnej czynności bezpośrednio związane z tworzeniem aktów normatywnych o charakterze powszechnie obowiązującym w urzędach organów władzy publicznej.”,
b) § 2-4 otrzymują brzmienie:
„§ 2. Do egzaminu notarialnego składanego przed komisją, o której mowa w art. 71b § 1 lub 2, bez odbycia aplikacji notarialnej mogą przystąpić osoby, które w Rzeczypospolitej Polskiej:
1) uzyskały stopień naukowy doktora nauk prawnych;
2) przez okres co najmniej 3 lat w okresie nie dłuższym niż 6 lat przed złożeniem wniosku o dopuszczenie do egzaminu były zatrudnione na stanowisku referendarza sądowego, starszego referendarza sądowego, asystenta sędziego lub asystenta prokuratora;
3) po ukończeniu wyższych studiów prawniczych przez okres co najmniej 3 lat w okresie nie dłuższym niż 6 lat przed złożeniem wniosku o dopuszczenie do egzaminu wykonywały wymagające wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związane z czynnościami wykonywanymi przez notariusza w kancelarii notarialnej, na podstawie umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej;

4) po ukończeniu wyższych studiów prawniczych przez okres co najmniej 3 lat w okresie nie dłuższym niż 6 lat przed złożeniem wniosku o dopuszczenie do egzaminu były zatrudnione w urzędach organów władzy publicznej i wykonywały wymagające wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związane ze świadczeniem pomocy prawnej na rzecz tych urzędów;
5) osoby, które po ukończeniu aplikacji legislacyjnej przez okres co najmniej 3 lat w okresie nie dłuższym niż 6 lat przed złożeniem wniosku o dopuszczenie do egzaminu były zatrudnione w urzędach organów władzy publicznej i wykonywały czynności bezpośrednio związane z tworzeniem aktów normatywnych o charakterze powszechnie obowiązującym;
6) zdały egzamin sędziowski, prokuratorski, adwokacki lub radcowski.
§ 3. W przypadku wykonywania pracy w niepełnym wymiarze okresy, o których mowa w § 2 pkt 2-4, podlegają proporcjonalnemu wydłużeniu.
§ 4. Osoby, o których mowa w § 2, muszą spełniać wymagania przewidziane w art. 11 pkt 1-3 i 7.”;
2) w art. 72 w § 1 zdanie pierwsze otrzymuje brzmienie:
„Aplikacja notarialna rozpoczyna się 1 stycznia każdego roku, trwa 2 lata i polega na zaznajomieniu się aplikanta z całokształtem pracy notariusza.”;
3) w art. 74:
a) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Egzamin notarialny polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu notarialnego, zwanej dalej „zdającym”, do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu notariusza.”,
b) § 7 otrzymuje brzmienie:
„§ 7. Minister Sprawiedliwości przed każdym egzaminem notarialnym powołuje, w drodze zarządzenia, zespół do przygotowania zadań na egzamin notarialny, zwany dalej „zespołem.”,
c) uchyla się § 12 i 13,
d) § 14-17 otrzymują brzmienie:

„§ 14. Na każdą z części egzaminu notarialnego zespół sporządza zadania.

§ 15. Ostateczną treść zadań ustala zespół większością głosów w obecności wszystkich członków zespołu.
§ 16. Ustalone przez zespół zadania przewodniczący zespołu przekazuje Ministrowi Sprawiedliwości nie później niż 50 dni przed wyznaczonym terminem egzaminu notarialnego. Minister Sprawiedliwości zapewnia wydrukowanie odpowiedniej egzemplarzy zadań oraz ich doręczenie poszczególnym komisjom, w sposób uwzględniający konieczność zabezpieczenia zadań przed ich nieuprawnionym ujawnieniem.
§ 17. Do wydrukowania i doręczenia zadań poszczególnym komisjom kwalifikacyjnym nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych, jeżeli wartość zamówienia jest mniejsza niż kwoty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 tej ustawy.”,
e) w § 18:
- uchyla się pkt 2,
- pkt 3 otrzymuje brzmienie:
„3) tryb i sposób zgłaszania propozycji zadań wraz z opisem istotnych zagadnień na egzamin notarialny, przygotowania, przechowywania i przekazywania komisjom kwalifikacyjnym zadań wraz z opisem istotnych zagadnień na egzamin notarialny,”,
- uchyla się pkt 4,
- pkt 5 otrzymuje brzmienie:
„5) tryb i sposób zapewnienia obsługi administracyjno-biurowej zespołu
- uwzględniając konieczność prawidłowego i efektywnego przeprowadzenia egzaminu notarialnego oraz konieczność zabezpieczenia zadań przed ich nieuprawnionym ujawnieniem, oraz”;
f) § 19 otrzymuje brzmienie:
„§ 19. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, tryb i sposób udzielenia zamówienia, o którym mowa w § 17, zapewniając zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców i mając na uwadze konieczność zabezpieczenia zadań przed ich nieuprawnionym ujawnieniem.”;

4) w art. 74a:
a) § 1 otrzymuje brzmienie:
„§ 1. Nie później niż 90 dni przed terminem egzaminu notarialnego, Minister Sprawiedliwości zamieszcza w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim i w Biuletynie Informacji Publicznej ogłoszenie o egzaminie notarialnym, w którym podaje w szczególności:
1) termin złożenia wniosku o dopuszczenie do egzaminu notarialnego, zwanego dalej „wnioskiem”;
2) adres siedziby komisji kwalifikacyjnej;
3) termin przeprowadzenia przez komisję kwalifikacyjną każdej części egzaminu notarialnego;
4) wysokość opłaty za egzamin notarialny.”,
b) w § 4:
- pkt 5-7 otrzymują brzmienie:
„5) dokumenty zaświadczające co najmniej 3-letni okres zatrudnienia w Rzeczypospolitej Polskiej, o którym mowa w art. 12 § 2 pkt 2, na stanowiskach referendarza sądowego, starszego referendarza sądowego, asystenta sędziego lub asystenta prokuratora;
6) dokumenty zaświadczające co najmniej 3-letni okres zatrudnienia w Rzeczypospolitej Polskiej lub wykonywania wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych z czynnościami wykonywanymi przez notariusza na podstawie umów cywilnoprawnych w kancelarii notarialnej;
7) dokumenty zaświadczające co najmniej 3-letni okres zatrudnienia w Rzeczypospolitej Polskiej w urzędach organów władzy publicznej i wykonywania wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej na rzecz tych urzędów, w tym zaświadczenie kierownika urzędu;”,
- po pkt 7 dodaje się pkt 7a w brzmieniu:
„7a) dokumenty zaświadczające co najmniej 3-letni okres wykonywania wymagających wiedzy prawniczej i legislacyjnej czynności bezpośrednio związanych z tworzeniem aktów normatywnych o charakterze powszechnie obowiązującym w urzędach organów władzy publicznej;”,

- uchyla się pkt 8;
5) Art. 74d otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Pierwsza i druga część egzaminu notarialnego polegają na opracowaniu projektów aktów notarialnych na podstawie opisanych przypadków.
§ 2. Trzecia część egzaminu notarialnego polega na opracowaniu opinii prawnej na podstawie przedstawionego problemu prawnego.
§ 3. Członkowie komisji dokonują oceny za poszczególne części egzaminu notarialnego przy zastosowaniu następującej skali ocen:
1) oceny pozytywne:
a) celująca (6),
b) bardzo dobra (5),
c) dobra (4),
d) dostateczna (3);
2) ocena negatywna – niedostateczna (2).
§ 4. Podczas egzaminu notarialnego zdający nie może posiadać urządzeń służących do przekazu lub odbioru informacji.
§ 5. Podczas egzaminu notarialnego zdający może korzystać z tekstów aktów prawnych i komentarzy oraz orzecznictwa.
§ 6. Przepisy art. 71 i § 1, 2, 4-6 stosuje się odpowiednio.”;
6) w art. 74e:
a) uchyla się § 1,
b) § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Oceny rozwiązania każdego z zadań egzaminu notarialnego dokonują niezależnie od siebie dwaj członkowie komisji, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, właściwość zastosowanych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu.”,
c) § 4 otrzymuje brzmienie:

„§ 4. Ostateczną ocenę z pracy pisemnej z każdego z zadań egzaminu notarialnego stanowi średnia ocen cząstkowych przyznanych przez każdego członka komisji sprawdzającego pracę pisemną, przy czym:

1) oceny pozytywne to:
a) celująca – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 5,51 do 6,00,
b) bardzo dobra – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 4,51 do 5,50,
c) dobra – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 3,51 do 4,50,
d) dostateczna - jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 3,00 do 3,50;
2) ocena negatywna – niedostateczna – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi poniżej 3,00.”.

Klaudia Kaniecka

Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie obsługi JavaScript.